AKTUALNIE PRZYJMUJEMY WALORY NA XVII AUKCJĘ PREMIUM

Co zrobić ze starymi funtami brytyjskimi?

7 stycznia, 2026

System wycofywania banknotów w Wielkiej Brytanii jest znacznie bardziej restrykcyjny niż w USA. Bank Anglii regularnie wprowadza nowe serie i jasno określa moment, od którego starsze banknoty przestają być legalnym środkiem płatniczym. Dla osób trzymających gotówkę poza Wielką Brytanią bywa to zaskoczeniem, ponieważ banknot, który jeszcze niedawno funkcjonował w obiegu, nagle staje się bezużyteczny w codziennych transakcjach.

W praktyce stare funty trafiają dziś do trzech grup. Pierwsza to banknoty całkowicie wycofane z obiegu, których nie da się użyć ani w sklepie, ani w kantorze. Druga grupa to banknoty nadal wymienialne w Banku Anglii, lecz wyłącznie na miejscu. Trzecia to banknoty, które zakończyły życie jako pieniądz, ale zyskały nowe znaczenie jako obiekty kolekcjonerskie. Każda z tych sytuacji wymaga innego podejścia.

Dlaczego Wielka Brytania wycofuje banknoty częściej niż inne kraje?

Wielka Brytania od lat stawia na szybkie podnoszenie poziomu zabezpieczeń. Zmiana papieru na polimer była jednym z największych kroków w tym kierunku. Starsze banknoty papierowe stały się łatwiejsze do fałszowania i droższe w obsłudze, dlatego zdecydowano się na ich całkowite wycofanie z obrotu.

Dla użytkowników spoza Wielkiej Brytanii oznacza to jednak realny problem. Banknot traci funkcję płatniczą, a jego wymiana wymaga osobistego kontaktu z Bankiem Anglii. Właśnie dlatego tak wiele starych funtów kończy w domowych archiwach, bez jasnej informacji, co dalej z nimi zrobić.

Które banknoty brytyjskie nie są już ważne?

Najczęściej spotykane są papierowe serie z wizerunkiem królowej Elżbiety II, które zostały zastąpione odpowiednikami polimerowymi. Banknoty te nie są już honorowane w sklepach ani w instytucjach finansowych.

Wycofane banknoty funta brytyjskiego

Nominał Seria Materiał Status płatniczy Uwagi praktyczne
5 GBP Elżbieta II stara seria papier nieważny zastąpiony polimerem
10 GBP Elżbieta II stara seria papier nieważny nieprzyjmowany w obiegu
20 GBP seria papierowa papier nieważny wymiana tylko w UK
50 GBP stara emisja papier nieważny niski nakład
Banknoty szkockie różne papier ograniczony poza UK często nieakceptowane

W praktyce posiadanie takich banknotów w Polsce oznacza brak możliwości prostej wymiany. Kantory ich nie przyjmują, a banki nie prowadzą obsługi wycofanych serii funta.

Czy stare funty można jeszcze wymienić w Banku Anglii?

Tak, ale tylko w określonych warunkach. Bank Anglii umożliwia wymianę wycofanych banknotów na nowe serie, jednak proces ten wymaga fizycznej obecności w Wielkiej Brytanii lub wysyłki banknotów do Londynu. Dla wielu osób koszty i formalności sprawiają, że taka opcja przestaje mieć sens ekonomiczny.

Właśnie w tym miejscu pojawia się alternatywa kolekcjonerska. Zamiast traktować stare funty jak problem, można sprawdzić, czy dany banknot ma znaczenie dla rynku numizmatycznego.

Kiedy stare funty brytyjskie mają wartość kolekcjonerską?

Nie każdy wycofany banknot automatycznie staje się cenny. Wartość kolekcjonerska zależy od kilku elementów. Najważniejsze to rok emisji, nakład, stan zachowania oraz zainteresowanie danym typem banknotu wśród kolekcjonerów.

Banknoty wojenne, wczesne emisje powojenne oraz serie o niskim nakładzie często osiągają ceny znacznie wyższe niż ich dawny nominał. Liczy się także estetyka i kompletność egzemplarza. Banknoty bez zagięć, plam i przetarć są znacznie bardziej poszukiwane.

Przykłady starych funtów brytyjskich o wartości kolekcjonerskiej

Nominał Rok emisji Charakterystyka Status rynkowy Orientacyjna wartość
1 GBP 1914–1928 Banknot wojenny wycofany, rzadki 1 500–4 000 zł
5 GBP 1957 Wczesna Elżbieta II wycofany 800–2 500 zł
10 GBP 1967 Pierwsza kolorowa seria wycofany 1 000–3 000 zł
20 GBP 1970–1980 Papierowa seria wycofany 700–2 000 zł
50 GBP przed 1990 Niski nakład wycofany, poszukiwany 2 000–6 000 zł

Podane wartości są orientacyjne i zależą od stanu zachowania oraz aktualnego popytu na rynku aukcyjnym.

Jak wygląda proces sprzedaży starych funtów?

Sprzedaż banknotów kolekcjonerskich różni się od zwykłej wymiany waluty. W pierwszym etapie konieczna jest identyfikacja emisji i ocena stanu zachowania. Następnie dobiera się formę sprzedaży, która daje dostęp do realnych nabywców, a nie przypadkowych ofert.

Dom Aukcyjny Wójcicki prowadzi skup i sprzedaż banknotów zagranicznych, w tym funtów brytyjskich. Aukcje numizmatyczne oraz sprzedaż prywatna pozwalają dotrzeć do kolekcjonerów z wielu krajów. Dzięki temu banknot nie jest traktowany jak niewymienialna waluta, lecz jak pełnoprawny obiekt kolekcjonerski.

Dlaczego aukcja bywa lepszym rozwiązaniem niż szybka sprzedaż?

Aukcja daje możliwość konfrontacji popytu z podażą. Banknot trafia do katalogu, otrzymuje opis i dokumentację, a następnie jest prezentowany międzynarodowej grupie kolekcjonerów. W wielu przypadkach prowadzi to do ceny znacznie wyższej niż przy sprzedaży bezpośredniej. Dla właściciela oznacza to przejrzysty proces, jasne warunki i realną ocenę wartości, zamiast zgadywania lub opierania się na przypadkowych wycenach.

Stare funty brytyjskie nie muszą być martwą gotówką. Część z nich nadal można wymienić w Wielkiej Brytanii, inne funkcjonują dziś jako pełnoprawne walory kolekcjonerskie. Kluczowe jest właściwe rozpoznanie sytuacji i wybór drogi, która pozwala odzyskać realną wartość. Fachowa wycena i dostęp do rynku kolekcjonerskiego często zmieniają sposób patrzenia na banknot, który przez lata leżał zapomniany w szufladzie.